Het huis in Savianges


Op deze Over-het-huis-pagina: Geschiedenis van het huis het huis bewonen gas voor geiser en koken het toilet stroom de was afval kachels schuren slapen kaartje (wat hoort bij het huis)

De geschiedenis van het huis
De ancienne epicérie in Savianges Een geschikte plek voor een épicerie (= kruidenier), waarop door de aanwezigheid van alweer een kruis ook vast Gods zegen zou rusten, vonden P.M. en J.P. het lapje grond de op T-splitsing midden in het dorpje Savianges. Een fantastisch uitzicht ook.
De steen boven de keukendeur vermeldt het bouwjaar 1903 en de zojuist genoemde initialen van de stichters: Pierre Auguste Malfondet en Jeanne Dominique Pariat. Uit dit huwelijk werd Jeanne Alice Malfondet op 5 januari 1905 geboren. Alice trouwde met Jean-Baptiste Soltret. Samen zetten ze het gemengd bedrijfje van haar ouders voort. Die overlijden vlak na elkaar in november 1945 en mei 1946.
Voor de dorpelingen moet Alice enigszins mondain geweest zijn: ze las de Paris Match en Elle; kocht kleren bij postorderbedrijven en spaarde modetijdschriften. Ik heb een paar kubieke meter tijdschriften gevonden en collectie prachtige nachthemden die helaas door de motten reeds ontdekt waren. De Soltrets reden jaren in 2 cv-tjes. Jean-Baptiste stalde die onder het afdak in het weitje (dat toen de groententuin was). Hij onderhield ze zelf. Alice en haar man waren populair in het dorp.
Vooral Alice was geliefd bij de dorpskinderen die ze van snoepjes voorzag. De dochter van de kasteelfamilie (inmiddels zelf bijna oma) spreekt weemoedig over haar gezellige uurtjes bij mevrouw Alice in de keuken in haar jonge jaren. Jean-Baptiste was erg handig met hout. In de schuren trof ik talloze zelfgemaakte gereedschappen aan. Je kunt dan denken aan kruiwagens, hooiharken en zeisstelen, of aan een karnton. Na een periode van ziekte en langdurige opname in een verpleeghuis in St. Gengoux le National overlijdt Alice, die zelf dan al jaren weduwe is, op 14 december 1990. Ze is bij haar man en naast haar ouders en grootouders op het kerkhof bij het kasteel begraven.

Op een filmpje kijk je uit het slaapkamerraam. Je ziet dat het huis een mooi ruim uitzicht heeft.
(klik op de oogjes om het fragment van 7,9 MB te starten).

Het huis zelf

Koetjes in de wei naast het huisHet huis had eind 1993 bijna 10 jaar onbewoond gestaan en was bij notaris Fleche al drie jaar in de verkoop. De leegstand had haar sporen nagelaten - dat vertaalde zich financieel. Doordat de regenpijp aan de voorkant verstopt zat was er sprake van aanzienlijke waterschade. Er zijn droevige foto's van doordrenkte muren en plafonds. Door de lekkage is ook de winkelvloer gaan werken en wilden deuren en ramen niet meer open. Het rook er als in een kasteelkerker.
Het valt niet mee om in Frankrijk een geschikt huis te vinden, ook al staat er erg veel te koop. Veel objecten hebben de tuin aan de andere kant van de straat of een kelder die eigendom is van de buren, om maar wat te noemen. Het huis in Savianges is vrij van alle rechten en verplichtingen. Wat voor mij ook telde was of je eenvoudig een toilet met sceptic tank kon aanleggen. Dat kon hier goed - al is het een reuzeklus geweest om het gat van 3,5 bij 2 bij 2 te graven. Met een deel van de berg grond is de kasteeltuin verbeterd en met de rest heb ik de wei een beetje geëgaliseerd. Ook heeft het huis inmiddels een redelijke elektriciteitsvoorziening. Alle Franse stopcontacten met midden-aarde heb ik vervangen door Nederlandse. Wel zo makkelijk.
Het water uit de kraan is van goede kwaliteit en drinkbaar. Maar er zit veel kalk in en soms is het gechloreerd - koop dan maar flessen water - in Frankrijk heel gewoon. Het water komt van heel dichtbij: aan de andere kant van de weg staat het pomphuisje.

Het uitzicht vanuit het huis naar rechts Ik kocht het huis begin 1994, repareerde het dak, zette nieuw glas, herstelde de stroomvoorziening en bracht sanitaire voorzieningen aan. Het huis is opgetrokken uit de stenen uit de groeve van Sassangy. Natuursteen dat met vlakke kanten naar buiten als een 50 cm dikke muur in lagen wordt gestapeld. Tussen de zijstenen worden kleinere stenen gemikt. Erg oude huizen hebben los-gestapelde stenen. Later werd klei gebruikt en de stenen van de épicerie zijn met kalkmortel gemetseld. Alle balken, deuren en vensters zijn van eikenhout. De benedenvloer is een gestorte toogvloer op ijzeren liggers, afgewerkt met plavuizen. De tussenvloeren zijn van grenen. Van meet af aan werd een kleine kruidenierswinkel bedreven in de zijkamer. Toen ik het behang weghaalde kon je zien dat ooit van de vloer tot plafond schappen aan de muren waren aangebracht. De nering was een aanvulling op de inkomsten uit de wijnbouw, de groententeelt en het houden van een aantal koeien.
Voor het huis bevindt zich een terras onder een afdak met aan weerszijden glas. Het is daar in het voor- en najaar aangenaam toeven in de laaghangende zon, beschut tegen de wind. Voor het terras is een kleine 'cour' en een heel klein streepje tuin met lavendel en valeriaan; rondom de kleine cour staat nog het oorspronkelijke hekwerk: kleine kinderen kunnen dus niet meteen de weg op. De keuken is lekker ruim en als het buiten fris is en het hout brandt in de kachel kan ik me haast geen prettiger stek voorstellen, met een kruik wijn en die mieters lekkere kaasjes. Vanuit de woonkamer kun je naar het toilet (naar Nederlandse inzichten werkend), naar boven of naar de keuken (vroegere winkel). De oude winkelruimte heeft twee terrasdeuren voor en om niet om te hoeven lopen naar de achtertuin heb ik een dubbele achterdeur gemaakt.
Boven kun je via een overloop naar twee ruime slaapkamers en de badkamer met douche en wastafel. Vanaf de overloo kun je ook naar de onbeschoten zolder met gigantische eiken balken.
Het uitzicht vanuit het huis naar rechts Het huis ligt midden in het dorp, maar helemaal vrij. Vanuit de ramen zie je rechtsvoor de af en toe bewoonde buurboerderij ruim 100 meter verderop en aan weerszijden daarvan weilanden met mooie witte koeien. Links loopt het weiland af naar het riviertje de Guye, rechts gaat het de heuvel op. In de verte zie je de bossen tussen Savianges en Mondornon.

De inrichting van het huis is sober. Veel hout, weinig kunststof. Geen televisie, wel radio en CD-speler. Voldoende bestek (6 personen) en stapels borden en pannen. Je kookt op twee gaspitten, maar er is ook een grill/bakoven. Verder modernigheden als een mixer, stofzuiger, Senseo (er staat ook een koffiezetapparaat in een kast) en zo. De meubels kunnen tegen een stootje: houten stoelen, tafels, banken, kasten en bedden. In de achtertuin is een tweede terras en een grasveldje. Bij en in de schuren is nog meer gelegenheid waar je kunt luieren of juist actief kunt zijn. Tenten plaatsen in het weitje is ook geen probleem!

Bewoonbaar maken van het huis.

De woonkamer in de oude winkelruimte voor de achterdeur werd gemaakt Als je te gast bent in het huis, krijg je een setje ouderwetse sleutels van het huis.
De grote sleutel is van de voordeur, die schuilgaat achter het ijzeren luik. Dat luik open je met weer een kleiner maatje sleutel. Ik laat in de warme periode 's nachts altijd de deuren open, maar sluit de luiken - lekker fris. Als het overdag warm is kun je ook beter de luiken sluiten; 's avonds laat je de boel dan een beetje doorwaaien. Met het gewichtje voor de zolderdeur gaat dat nog beter.
Het huis zal een beetje donker zijn als je de deur opent. Ik doe altijd de luiken dicht als ik huiswaarts ga en blokkeer de uitzetijzers met hangsloten. De eerste gang is naar de linker hoek in de woonkamer. In het kastje bevindt zich het stroompaneel. Onderaan dat paneel schakel je met de zwarte knop de stroom in.
Voordat je de hoofdkraan van het water in de kelder opent moet je eerst controleren of alle kranen in huis wel gesloten zijn; dat voorkomt een waterballet. Let in de koude periodes ook op het aftapkraantje onder de geiser. De waterhoofdkraan zit links achterin de kelder, bij twee andere kranen. Draai je ook even het aftapplugje dicht?
Aan het sleutelrekje in de keuken hangen sleutels voor de hangsloten op de luiken voor het woonkamerraam, de achterdeur, de openslaande winkeldeuren, het tuinhek, de stal en de kelder.
Naar de kelder moet je om het water aan en af te sluiten of een gasfles te wisselen. De kelderdeur hoeft niet telkens op slot alleen als je weer naar Nederland vertrekt.
Oja, huisdieren zijn in het huis niet welkom.

De gasfles, koken en warm water
De keuken in het woongedeelte van het huis

Het Franse platteland is niet voorzien van aardgasleidingen. Alles werkt op butaan- en propaangas. In het huis gebruik je blauwe flessen butaangas. Voor je de gaskraan op de fles in de kelder opent kijk je of de gaspitjes van het fornuisje uit staan. Het duurt even voor de leiding zich met gas gevuld heeft door de drukbescherming. Probeer of het gas werkt met het formuisje. Als daar een gaspit goed brandt, heeft het pas zin met de geiser aan de slag te gaan.
De geiser heeft geen eigen gaskraan. Je steek 'm aan met of zonder een lucifertje met de bovenste knop. Als je die indrukt en linksom draait vonkt de ontsteker. Omdat ik dat niet een paar keer wil doen, gebruik ik een lucifer. Brandt de waakvlam, dan draai je 'm door naar het waakvlam-symbool. Om de geiser te gebruiken moet je de knop doordraaien naar de kleine of grote vlam - ik zette daar een Z en een W bij; Z voor zomer, W voor winter,
Uitschakelen gaat door de knop rechtsom te draaien. Omdat de geiser beveiligd is tegen uitwaaien hoeft dat niet. En ook als je een dagje wegbent niet.
Vertrek je uit Savianges, dan kun je volstaan met het dichtdraaien van de gasfles. De geiser gaat dan vanzelf uit.
Een geiser werkt meestal alleen goed als je de warmwaterkraan vol open draait. Voeg dan tikje-voor-tikje koud water toe. In stand Z zal dat in het voorjaar niet zoveel koud water zijn.
Met een volle gasfles kun je ongeveer vijf weken doen. Als je ervan uitgaat dat je bij aankomst een fles moet kopen, valt het restje dat de vorige bewoners overlieten alweer mee. Met een beetje schudden laat de inhoud zich schatten. Hoe meer geklots en hoe zwaarder - hoe meer gas. Als de gasfles op is helpt de alimentation in Genouilly of de supermarkt in Buxy je aan een nieuwe. Bij de benzinepomp van de Carrefour in Chalon is gas het voordeligst. Je ruilt de lege fles gewoon om voor een volle en betaalt ongeveer € 35 voor de inhoud.
Vooral het gebruik van de geiser kost gas.
Je voorkomt trouwens een hoop vocht in de badkamer als je de ventilator aan doet. Laat 'm na de douchebeurt nog een tijdje draaien.

Het toilet en de afvoer van afvalwater

Het toilet is aangesloten op een sceptic tank, die ze hier een 'fosse sceptique' noemen. Dat is een microbiologisch mirakel: je gooit er van alles in dat in het niets lijkt te verdwijnen. De werking evenwel is te danken aan bacteriën en microben. Die verdragen géén chloor of desinfecterende middelen; daarmee mag je dus de pot niet schoonmaken. Daarom is gebleekt of bedrukt toiletpapier ook niet gewenst, evenals maandverband, tampons of condooms.
De spoelbak heeft een spaarknop. Vooral als je met een aardig koppeltje bent (zes of meer), de spaarknop zeker goed gebruiken! De sceptic-tank en de aangebouwde zinkput kunnen bij overdadig gebruik van spoelwater volraken.
De schoonmaakmiddelen in huis, die je gewoon gebruiken mag en aanvult als ze opgebruikt zijn, bevatten een opschrift dat vermeldt dat ze onschadelijk zijn voor een fosse sceptique. Let er op!
Het afvoerwater van de keuken, de douche en de wastafels loopt letterlijk 'de wei in'. Dat kan geen kwaad, zolang je geen rommel door de gootsteen spoelt. De afvoerbuis onder de weg is een dunnetje. Die is niet berekend op zand, broodkruimels of groentenblaadjes! Gberuik bij het schoonmaken van groenten en het spoelen van de vaat vooral een teiltje dat je buiten leegkiepert. Dat voorkomt verstopping. Vieze klussen kun je beter uitvoeren bij de oude stal. Daar is een kraan met water 'non potable' en kun je geen verstopping veroorzaken. Dat water kun je maar beter niet drinken. Het is afkomstig uit de watertank achter de schuur die bijna 10.000 liter regenwater kan bevatten! Het is wel prima om je auto te wassen of de ergste troep van kinderen te schrobben.

Stroom
De keukentafel en servieskast Op het Franse platteland is het verkrijgen van een stroomaansluiting lang niet altijd vanzelfsprekend, ook niet als de vorige bewoner wèl stroom had. De stroom kan 'op' zijn en dan heb je pech gehad. De stroomvoorziening is begin 1995 sterk verbeterd. De hoofdzekering is nu 30 Ampère - dat is evenveel als twee van de zes of meer groepen die je wellicht thuis hebt. Niet genoeg voor een moderne wasmachine die tegelijk met een afwasmachine of een droogtrommel aan de gang is. Een föhn doet het wel, maar niet tegelijk met de stofzuiger én het koffieapparaat. In de keuken kunnen de stopcontacten maximaal twee stroomvreters tegelijk aan. Dus bijvoorbeeld boilertje + oven, waterkoker + strijkijzer, koffieapparaat + magnetron. Gebruik voor "zware apparaten" de stopcontacten met randaarde - die zitten allemaal op nieuwe stroomdraden.
Sinds de stroomuitbreiding werken er in huis ook elektrische kachels, op nieuwe bedrading direct op nieuwe centrale zekeringkast. De oude zekeringen zijn blijven zitten, als extra. Als er ergens een stroomstoring lijkt te zijn zoek je van achter naar voor: dus vanaf het niet werkende lampje/stopcontact naar de meterkast. Je komt dan vanzelf de porseleinen zekeringdoosjes op de muur tegen. Is zo'n zekering doorgebrand, dan kun je met behulp van het zekeringdraad, dat in de la van de kast in de keuken ligt, heel handig een nieuwe maken. Bovenaan het stroompaneel zitten 4 nieuwe franse zekeringen. De meest rechtse is van de kachels beneden en 16 Ampère sterk. Daarnaast zit de 'huiszekering', ook 16 A. Op de twee linker zekeringen, elk 10 A, zit de kelder en 1 kachel boven, de andere zekert de keuken en het toilet. Reserve-zekeringen liggen ook in de lade van de kastje in de keuken; kleintjes van 10A en grotere van 16A.

De was

In de badkamer staat een volautomatische wasmachine. Die kun je gebruiken.
De zeepvakjes werken niet goed sinds de machine een paar jaar terug bevroor en ik wat techniek verving. Gebruik het wasmiddelbolletje dat in de trommel ligt.
De kraan zit normaliter dicht. Om te wassen moet die dus open en daarna graag weer dicht. Een strijkplank en het strijkijzer staan in de kast onder de trap in de keuken.
Strijken doe je in de keuken op het 'koffie-zet-stopcontact'. Niet tegelijk met de oven of koffiezetten; dat kan de zekering niet aan!

Afval
Donderdag komt de vuilnisdienst voor restafval. Zet het afval echter al woensdagavond aan de weg, vanuit het huis gezien aan de rechterkant. De vuilniswagen komt namelijk heel erg vroeg; al tussen vier en vijf uur! Ze nemen alles, mits goed verpakt, mee.
Er is een aparte inzameling van verpakkingsmateriaal en papier. Daarvoor is er een kliko met een gele deksel. Die gebruik ik alleen als ik langer in Savianges ben. Voor maar een paar dagen loont het de moeite niet en ik wil geen afval opslaan tot een volgend bezoek.
De container met gele deksel wordt vrijdag geleegd, ook voor dag en dauw. In de recycle-container moeten andere zaken dan in de Nederlandse variant!

Overig afval

Ik heb liever geen composthopen van gasten in de wei of de tuin, hoewel het voor mij ook heel vreemd is om alle composteerbaar afval zomaar in de vuilnisbak te mikken.
Neem oude batterijen weer mee naar huis.
Bij de voormalige mairie staat een glasbak en een vuilcontainer voor je laatste afval. Staat die vuilcontainer bij de mairie er niet, dan kun uitwijken naar de container voor de kerk.

Verwarming

Hout/briketten.
Het sneeuwt maar zelden, maar dat levert dan wel een "plaatje" op De belangrijkste warmtebron is de grote (hout)kachel in de woonkamer. Aanmaken is voor de doorgewinterde kachelstoker of ex-padvinder natuurlijk geen punt. Met de draaiknop op de pijp kun je de (enorme) trek wat reduceren. Vertikaal is helemaal open, horizontaal is op een kier ter grote van een tennisbal. Ook dan trekt de kachel nog voldoende (-dat kun je controleren met een vlammetje bij het handvat van de deur. Vlam naar binnnen is voldoende trek.)
As mik je nooit in de plastic vuilnisbak, maar in de metalen asbak die buiten staat. Brandend hout laat je altijd in de as liggen, niet op het 'kale' rooster: een houtvuur brandt beter op as dan op een rooster.
(Ik heb een afdekplaatje op het rooster gelegd)
Als de kachel lange tijd niet aan is geweest, wil een vochtige schoorsteen wel eens slecht trekken. Je verbrandt dan een flinke prop keukenpapier doordrenkt met spiritus. Als de schoorsteen wat opgewarmd is, kun je zonder rook in de kamer een vuurtje van takjes en snippers beginnen.
De oude eierkolen in de schuur niet gebruiken - die dateren uit de tijd dat mevrouw Soltret een kolenfornuis gebruikte. Als je de nacht door wilt stoken, kun je een briket op het smeulende vuur leggen. Het gebruik van hout zit bij de vergoeding voor gebruik van het huis in.

Kerosine vergasser
In de keuken staat een kerosinekachel met een thermostaat. Dat is een fantastich handig ding. Rechtboven zit een klepje om bij de uitneembare tank te komen. Die kun je vullen met ontgeurde kerosine. Inschakelen doe je met de knop midden-voor. Indrukken, piep, lampje ... De kachel ontsteekt automatisch. Met de pijltjesknoppen kun je de "room"-temperatuur aanpassen. De rest gaat vanzelf.
De kachel ruik je alleen kort bij in- en uitschakelen.

Elektrische verwarming
Op de benedenverdieping staan/hangen twee elektrische kachels met een thermostaat. De kamers boven hebben ook elektrische kachels met thermostaat. De elektrische kachels zijn goed geaard en zitten op een aparte stroomgroep. Zet ze wel uit als je het huis verlaat, want Franse kernenergiestroom is vies en duur. Als je voor het eerst sinds een tijdje een elektrische kachel aandoet, verbrandt het stof op de warmte-elementen; dat stinkt even, geen paniek. Let op dat je de kachels niet afdekt en dat meubels er niet te dicht bij staan!
In de badkamer hangt een elektrische warmtestraler met vier standen: 0-1-2-3-0. Daarmee kan je de ruimte niet verwarmen, maar je afdrogen voor de straler is een genot, vooral als het buiten koud is.

Brandblussers
In de keuken èn op de plank in het toilet tref je poederblussers aan.

In de schuren
De Cour

De grote schuren staan tot je beschikking. In de veeschuur staan een heren- en damesfiets (zonder versnelling!), twee jongensfietsen (16 en 22 inch), een 14 inch kinderfietsje (met zijwieltjes) en zelfs een driewielertje. De fietsen zijn van het type "stationsfiets"- verwacht geen flitsende mobielen. Ook is er een kinderzitje voor aan het stuur, een windschermpje en natuurlijk een fietspomp en bandenplakspulletjes. Als je bandenplakspul gebruikt en je ziet dat iets bijna op is, koop dan even wat bij. Dat is wel zo aardig voor de volgende bandenpechvogel. Als de tuinstoelen en tafel niet in de achtertuin staan, dan kun je ze vinden in de veeschuur. In deze schuur is een kraan die je géén drinkwater verschaft; het is water uit de eigen waterbunker dat vroeger de dorst van het vee leste.

Slapen in Savianges

Stapelbed 80x190 in kamer-1kinderbedje in slaapkamer-1Wat slaapt het heerlijk in Savianges. Het is 's nachts enorm rustig. Je hoort tot de langste dag de nachtegalen, daarna alleen de krekels, de vleermuizen en af-en-toe een uil. Het prettige verschil met Nederland is, dat het in Savianges zo lekker afkoelt na een hete dag. Je ligt in bed dus niet in je zweet te baden.
Over bedden gesproken: het huis is eigenlijk bedoeld voor 4 à 5 personen. Dat neemt niet weg dat je veel meer slaapplaatsen aantreft.

Er zijn twee slaapkamers met in de eerste een stapelbed (2 keer 80x190) en een eenpersoonsbed. Het vouwbed dat daar ook staat kun je makkelijk ergens anders neerzetten (80x200). In de andere kamer staat een tweepersoonsbed (160x200) met elektrisch verstelbare bodems.
Op zolder staan een tweepersoonsbed (2x90x200), een éénpersoons bed (90x200) en een
kinderledikantje. De zolder is niet beschoten - je kijkt meteen tegen de dakpannen. Er is wat lef voor nodig om daar te slapen.
Er zijn voldoende één- en tweepersoons dekbedden, onder andere in de blank houten kist en in de koffer onder het ijzeren bed. In de blauwe dekenkist vind je nog een stel dekens. Voor lakens, dekbedhoezen en slopen zorg je zelf (net als voor badhanddoeken, keukenhanddoeken en theedoeken). Van mij ligt er ook nog wel het één-en-ander. Zit je in nood, leen dat dan maar en bezorg het schoon weer terug.

Kaartje: wat hoort erbij
Schetsje op prikbord toont "de landerijen"In de keuken hangt op het prikbord een plattegrondje van de directe omgeving van het huis. Je kan erop zien wat bij het huis hoort. Op de tekening is de wei een beetje klein weergegeven. Als je het huis huurt, kun je alle ruimtes gebruiken, dus ook de wei, de cour en de tuin, net als de grote schuren en de zolders daarboven.
In één kleinere schuur bewaar ik wat spullen voor mezelf (motorfiets, bosrmaaier, dat soort zaken). Die schuur zit dan ook op slot.
Als je wilt maaien, kan dat met een elektrische maaier (er zijn er twee), met de zeis of met de Husqvarna motormaaier (in de veeschuur). In de wagenschuur staan de tractor, een cyclomaaier, een hooischudder en de oude eend. Ik heb liever niet dat die als speeltoestel voor kinderen gebruikt worden, dat kun je je voorstellen.